 Cette notice est mise à disposition en vertu d'un contrat Creative Commons. |
Marino Sanudo Torsello
Marino Sanudo l'ancien
Biographie
Né à Venise vers 1270 — Mort en 1343
Bibliographie
Généralités
- Agostini, G., Notizie istorico-critiche intorno la vita et le opere degli scrittori veneziani, Venezia, 1752, t. 1, p. 440-449.
- Amat di San Filippo, I, 80-82.
- Archivio Veneto, 20, 1880, p. 396-402.
- Ashtor, E., Technology, Industry and Trade. The Levant versus Europe, 1250-1500, Aldershot, Kedar, 1992.
- Atiya, Aziz Suryal, The Crusade in the Later Middle Ages, London, Methuen, 1938, p. 114-127.
- Barrois, J., Bibliothéque protypographique ou librairies des fils du roi Jean, Charles V, Jean de Berri, Philippe de Bourgogne et les siens, Paris, Treuttel et Würtz, 1830, p. 160, no 1033; p. 162-163, no 1055; p. 284, no 1995. * [GB]
- Barthold, Römerzug Heinrichs, VII, I, 295
- Bouloux, Nathalie, Culture et savoirs géographiques en Italie au XIVe siècle, Turnhout, Brepols (Terrarum Orbis. Histoire des représentations de l'espace: textes et images, 2), 2002, p. 45-68.
- Cardini, Franco, « I costi della Crociata. L'aspetto economico del progetto di Marin Sanudo il Vecchio », Studi sulla storia e sull'idea di Crociata, Roma, 1993, p. 377-411.
- Cardini, Franco, « I costi della crociata. L'aspetto economico del progetto di Marin Sanudo il Vecchio, 1312-1321 », Studi in memoria di Federigo Melis, Napoli, Giannini, 1978, t. 2, p. 179-210.
CR: Deutsches Archiv, 37, 1981, p. 799.
- Cave, Guillaume, Scriptorum ecclesiasticorum historia litteraria, Basileae, 1745, t. 2, ad. ann. 1312.
- Ceillier, Remy, Histoire generale des auteurs sacrés et ecclesiastiques, qui contient leur vie, le catalogue, la critique... & le dénombrement des differentes éditions de leurs ouvrages..., Paris, 1729-1738. ici, 1757, XXI, 164-165 (2a, XIII, 538')
- Chevalier, Ulysse, Répertoire des sources historiques du Moyen Âge. Bio-bibliographie, nouv. Éd., Paris, Picard, t. 2, 1907, col. 4143-4144. *
- Cicogna, Emanuele Antonio, Saggio di bibliografia veneziana, Venezia, ??, 1847 [réimpr.: Sala Bolognese, Forni (Collana di bibliografia e storia veneziana, 1), 1980], p. 645, 2539.
- Cioranescu, Alexandre, et Gillette Tyl-Labory, « Voyages », Dictionnaire des lettres françaises: le Moyen Âge, éd. Geneviève Hasenohr et Michel Zink, Paris, Fayard, 1992, p. 1491-1497.
Réimpr.: 1994.
- Degenhart, Berard et Annegrit Schmitt, Marino Sanudo und Paolino Veneto: Zwei Literaten des 14. Jahrhunderts in ihrer Wirkung auf Buchillustrierung und Kartographie in Venedig, Avignon und Neapel. Für Alexander Kreuter zum 85. Geburtstag, Roma, Bibliotheca Hertziana, 1973.
- Delaville le Roulx, J., La France en Orient au XIVe siècle. Expéditions du maréchal Boucicaut, Paris, Thorin (Bibliothèque des écoles françaises d'Athènes et de Rome, 44-45), 1886, t. 1, p. 32-39.
- Desimoni, Cornelio, « Le pubblicazioni della Società dell'Oriente latino », Archivio storico italiano, 4e sér., 11, 1883, p. 85-106.
- Desimoni, Cornelio, « Una carta della Terra santa del sec. XIV nell'archivi di Stato in Firenze: Marino Sanuto e Pietro Visconte », Archivio storico italiano, série 5, 2, 1893, p. 241-258.
- Dezobry, Ch. et Th. Bachelet, Dictionnaire général de biographie et d'histoire, de mythologie, de géographie ancienne et moderne comparée, des antiquités et institutions grecques, romaines, françaises et étrangères, Paris, Dezobry, Magdeleine et Cie, 1861, t. 2, p. 2394. *
- Dogaer, Georges et Marguerite Debae, La librairie de Philippe le Bon. Exposition organisée à l'occasion du 500e anniversaire de la mort du duc, Bruxelles, Bibliothèque royale, 1967, p. 137 no 210.
- Doutrepont, Georges, La littérature française à la cour des ducs de Bourgogne: Philippe le Hardi, Jean sans Peur, Philippe le Bon, Charles le Téméraire, Paris, Champion (Bibliothèque du XVe siècle, 8), 1909 [réimpr.: Genève, Slatkine, 1970], p. 264.
- Du Pin, Louis Ellies, Nouvelle bibliothèque des auteurs ecclésiastiques, Paris, Pralard, 1695-1713, 19 t., ici t. 14, 1701, p. 215.
- Durrhölder, G., Die Kreuzzugspolitik unter Papst Johann XXII (1316-1334), Strasbourg, 1913, p. 30-76.
- Engels, Odilo et Peter Schreiner, Die Begegnung des Westens mit dem Osten. Kongressakten des 4. Symposion des Mediävistenverbandes in Köln 1991 aus Anlass des 1000. Todesjahres der Kaiserin Theophanu, Sigmaringen, Thorbecke, 1993, 466 p.
- Evangelisti, Paolo, « Un progetto di riconquista e governo della Terra santa: strategia economica e militare e proposta di un codice etico-politico attraverso il lessico regolativo-sociale minoritico », Alle frontiere della cristianità: i fratri mendicanti e l'evangelizzazione tra '200 e '300; atti del XXVIII convegno internazionale, Assisi, 12-14 ottobre 2000, Spoleto, Centro italiano di studi sull'alto medioevo, 2001, p. 135-199.
CR: C. Cargnoni, dans Collectanea Franciscana, 72:3-4, 2002, p. 723-725.
- Fabricius, Bibliotheca graeca, 2a, IX, 372.
- Fabricius, Bibliotheca latina medii aevi, 1736, V, 88-90 (2a, 29').
- Faucon, Maurice, « Marino Sanudo à Avignon », Mélanges d'archéologie et d'histoire de l'École française de Rome, 2, 1882, p. 222-223. [Pers]
- Foscarini, M., Della letteratura veneziana, Venezia, 1752, 118-119, 197, 343-4, 416-417.
- Frankfort, Frank, Marino Sanudo Torsello: A Social Biography, Ph.D. Dissertation, University of Cincinnati, 1974. (DAI-A 35/08, p. 5276, Feb 1975)
- Frocheur, Fl., « Inventaire de Viglius », Catalogue, éd. J. Marchal, t. 1, p. CCLVIII.
- Fulin, R., « Frammento inedito dell'itinerario in terra ferma di Marino Sanudo », Archivio veneto, 25, 1883, p. 87-93.
- Gaspar, C. et F. Lyna, Les Principaux Manuscrits à peintures de la Bibliothèque royale de Belgique, Paris, Société française de reproductions de manuscrits à peintures, t. 1, 1937, p. 300-304 no 121-122.
- Grande encyclopédie.
- Griessinger, Matthaeus, Der Römerzug Kaiser Heinrichs III im Jahre 1046, Hannover, ??, 1900.
- Gröber, Grundriss, II/1, p. 210-213.
- Hazlitt, C., The Venetian Republic, London, 1906, t. 2, p. 662.
- Jacoby, David, « Catalans, Turcs et Vénitiens et Romanie (1305-1332). Un nouveau témoignage de Marino Sanudo Torsello », Studi medievali, 3e série, 15:1, 1974, p. 217-261.
- Jöcher, Christian Gottlieb, Allgemeines Gelehrten-Lexicon, Leipzig, Gleditsch, 1751, t. 3, col. 139. *
- Kohler, Charles, « Notices et extraits de manuscrits raquo;, Revue de l'Orient latin, 5, 1897, p. 27-32.
- Kopp, J. C., « Marino Sanudo und der Luzerner See (1306-1321) », Geschichtsblätt. aus d. Schweiz, II, 244 ss.
- Kühnel, H., Kommunikation zwischen Orient und Okzident. Alltag und Sachkultur, Wien, 1994.
- Kunstmann, Friedrich, « Studien über Marino Sanudo den Älteren mit einem Anhange seiner ungedruckten Briefe », Sitzungsberichte der philosophisch-historischen Abteilung der Bayerischen Akademie der Wissenschaften zu München, III. CI. VII, Bd. III, Abhandl. Classe XII, Bd. VII, 1855, 695-819.
- Laiou, Angeliki, « Marino Sanudo Torsello, Byzantium and the Turks. The background to the anti-Turkish league of 1332-1334 », Speculum, 45:3, 1970, p. 374-392. [Jstor]
- Lelewel, Joachim, Géographie du Moyen Âge, Bruxelles, Pilliet, 1852, t. 2, p. 19-35. *
- Le Long, Jacques, Bibliothèque historique de la France, Paris, 1769, t. 2, nos 15983 et 16925; t. 3, nos 29793.
- Lemerle, Paul, L'émirat d'Aydin. Byzance et l'Occident, Paris, 1957.
- Le Mire, Aubert (Miraeus, Aubertus), De scriptoribus ecclesiasticis, cap. 358, p. 249.
- Le Mire, Aubert (Miraeus, Aubertus), Bibliotheca ecclesiastica, Hamburgi, 1718, p. 62 ou 358 ??.
- Leopold, Antony, How to Recover the Holy Land. The Crusade Proposals of the Late Thirteenth and Early Fourteenth Centuries, Aldershot etc., Ashgate, 2000.
- Lexikon des Mittelalters, VII, col. 1373-1374.
- Libri, Hist. scien. mathém. Italie, 1838, II, 149-150.
- Lohrmann, Dietrich, « Échanges techniques entre Orient et Occident au temps des Croisades », Occident et Proche-Orient: contacts scientifiques au temps des Croisades. Actes du colloque de Louvain-la-Neuve, 24 et 25 mars 1997, éd. Isabelle Draelants, A. Tihon et Baudoin Van Den Abeele, Turnhout, Brepols (Réminiscences, 5), 2000, 117-143.
- Lorenz, Ottokar, Deutschlands Geschichtsquellen im Mittelalter seit der Mitte des 13en Jahrhunderts, Berlin, ??, t. 2, 1887, p. 280.
- Magnocavallo, Arturo, Marin Sanudo il Vecchio, e il suo progetto di crociata, Bergamo, Istituto italiano d'arte grafiche, 1901.
CR: Journal des savants, 1901, p. 527-528. * [Gall] — Alphonse Molinier, dans Revue historique, 79, 1902, p. 392-393. * [Gall]
- Magnocavallo, Arturo, « La carta "de mari mediterraneo" di Marin Sanudo "il Vecchio" », Bollettino della Società geografica italiana, 39:5, 1902, p. 438-449.
- Makhouly, N. et C. N. Johns, Guide to Acre, 2e éd., Jerusalem, Government of Palestine, 1946, p. 27, pl. II.
- Manfroni, C., Storia della marina italiana dal trattato di Ninfeo alla caduta di Constantinopoli (1261-1453), Livorno, 1902.
- Marin, C. A., Storia civile e politica del commercio de' Veneziani, Venezia, 1800, t. 4, p. 256; t. 5, p. 208.
- de Mas-Latrie, Louis, « Nouvelles preuves de l'histoire de Chypre », Bibliothèque de l'École des chartes, 34, 1873, p. 47-48. [Gall]
- Michaud, Joseph-François, Bibliothèque des croisades, Paris, ??, 1829, t. 1, p. 188-198.
- Molinier, Auguste, Les sources de l'histoire de France des origines aux guerres d'Italie 1494. T. 3: Les Capétiens (1180-1328), Paris, Picard, 1903, p. 242-244 no 3092.
- N. b. g.
- Omboni, T., « I globi di Marino Sanuto, di Andrea Bianco e di frà Mauro », Esploratore, 1879, III.
- Oudin, Casimir, Commentarium de scriptoribus ecclesiae antiquis, Leipzig, Weidmann, 1722, t. 3, col. 744-745; Sup. Bel., 1728, '475.
- Possevinus, Antonius, Apparatus sacri, t. 2.
- Postansque, A., De libro secretorum fidelium crucis cujus auctor Marinus Sanutus, Monte Pessulano, 1854.
- Postansque, A., De Marini Sanuti vita et scriptis, Monspelii, Johannes Martel natu majoris, 1855, 102 p.
- Potthast, August, Bibliotheca medii aevi. Wegweiser durch die Geschichtswerke des europaïschen Mittelalters bis 1500, 2e éd., Berlin, Weber, t. 2, 1896, p. 998-999. *
- Röhricht, Reinhold, Bibliotheca geographica Palestinae, Berlin, Reuther, 1890, p. 67-68, 600-601, 715.
- Röhricht, Reinhold, « Marino Sanudo sen. als Kartograph Palästinas », Zeitschrift des deutschen Palaestina-Vereins, 21, 1898, p. 84-126.
- Saint-Marc Girardin, ??, Revue des deux mondes, 51, 1864, p. 54-69.
- Santarem, Essai, III, p. 175-180.
- Schein, Sylvia, Fideles Crucis: The Papacy, the West and the Recovery of the Holy Land 1274-1314, Oxford, Clarendon Press; New York, Oxford University Press, 1991, x + 310 p.
CR: John R. E. Bliese, dans Speculum, 69:1, 1994, p. 252-253. * [Jstor]
- Siddons, Hilary, « The Tractatus de septem vitiis capitalibus by Henry of Rimini O.P. », Medioevo, 25, 1999-2000, p. 313-440, ici p. 317 et no 15.
- Simonsfeld, Henry, « Studien zu Marino Sanudo den Älteren », Neues Archiv der Gesellschaft für ältere deutsche Geschichtskunde, 7 ou 8, 1881, p. 42-72; trad. ital. par C. Sorano, « Intorno a Marino Sanuto il Vecchio », Archivio veneto, 24, 1882, p. 251-279. Cf. Archivio veneto, 22, 1881, p. 49-51.
- Soranzo, Girolamo, Bibliografia veneziana compilata da Girolamo Soranzo in aggiunta e continuazione del "Saggio" di Emmanuele Antonio Cicogna, Venezia, 1885.
- Stefani, F., « Della vita e delle opere di Marino Sanuto Torsello », Atti del Reale Istituto Veneto, 1881-1882, VIII, 5, 931-949.
- Struve, Burckhard Gotthelf, Bibliotheca historica, Leipzig, Heredes Weidmanni et Reichium, t. II:2, 1786, p. 283-287. *
- Tiraboschi, Girolamo, Storia della letteratura italiana, Milano, t. V:2, 18 ??, p. 449-450.
- Tobler, Titus, Bibliographia geographica Palaestinae zunächst kritische Übersicht gedruckter und ungedruckter Beschreibungen der Reisen ins Heilige Land, Leipzig, Hirzel, 1867, p. 32 et 232-233. *
- Tyerman, C. J., « Marino Sanudo Torsello and the lost crusade: lobbying in the fourteenth century », Transactions of the Royal Historical Society, 5e série, 32, 1982, p. 57-73. [Jstor]
- Tyerman, C. J., « Philip VI and the recovery of the Holy Land », English Historical Review, 100, 1985, p. 25-52. [Jstor]
- Van den Gheyn, J., Catalogue, t. 11 (Fr. Lyna), p. 298-302, no 7433; p. 302, no 7434.
- Vercauteren, F. « Note sur les rapports de Marino Sanudo avec le Hainaut, le Brabant et la Flandre 1321-1337 », Bulletin de l'Institut historique belge de Rome, 28, 1953, p. 1-20.
- Vossius, Gerardus Johannes, De historicis latinus, 1651, parte 4, cap. 9, p. 797.
- Wharton, Henry, continuation de l'Historia literaria de Guillaume Cave, ad anno 1312, p. 13; 1744, II:2, 15'.
- Wolff, Robert Lee, « Hopf's Called Fragmentum of Marino Sanudo Torsello », The Joshua Starr Memorial Volume: Studies in History and Philology, New York, Conference on Jewish Relations (Jewish Social Studies, 5), 1953, p. 149-159.
- Wolff, Robert Lee, « Mortgage and redemption of an emperor's son: Castile and the Latin empire of Constantinople », Speculum, 29:1, 1954, p. 45-84. [Jstor]
- Wuttke, ??, « Zur Geschichte d. Erdkunde in d. letzten Hälfte des Mittelalters », Anhang zum Jahresbericht des Vereins für Erdkunde zu Dresden, 1873, p. 18-20.
- Zurla, P., Di M. Polo e degli altri viaggiatori veneziani, Venezia, 1819, t. 2, p. 1-6.
-
| Date: | |
| Dédicataire: | |
| Forme: | |
| Langue: | Latin |
| Contenu: | |
| Incipit: | |
| Explicit: | |
Manuscrits
Éditions modernes
Études
-
| Date: | |
| Dédicataire: | |
| Forme: | |
| Langue: | Latin |
| Contenu: | |
| Incipit: | |
| Explicit: | |
Manuscrits
Éditions modernes
Études
-
| Date: | Rédaction I: 1318-1321. — Rédaction II: 1321. |
| Dédicataire: | Pape Jean XXII |
| Forme: | Prose |
| Langue: | Latin |
| Contenu: | Rédaction I: livre III comprend seulement 12 parties. — Rédaction II: livre III comprend 15 parties. — Rédaction III: certaines notes marginales de l'éd. Bongars sont passées dans le texte. |
| Incipit: | |
| Explicit: | |
Manuscrits
- Rédaction I
- Milano, Biblioteca Ambrosiana, D. 203 inf., XIV
- München, Bayerische Staatsbibliothek, lat. 14621
- Napoli, Biblioteca Nazionale, V. F. 35, XIV
- Vaticano, Biblioteca Apostolica Vaticana, Vaticani Latini, 2003, XV
- Vaticano, Biblioteca Apostolica Vaticana, Vaticani Latini, 2972, XIV
- Vaticano, Biblioteca Apostolica Vaticana, Vaticani Latini, 7315
- Venezia, Biblioteca Nazionale Marciana, Zanetti 410
- Venezia, Biblioteca Nazionale Marciana, Zanetti 547, 17 f., XIV
- Rédaction II
- Firenze, Biblioteca Medicea Laurenziana, Plutei, XXI.23, XV
- Firenze, Biblioteca Riccardiana, 237
- Vaticano, Biblioteca Apostolica Vaticana, Vaticani Latini, 2971, XIV
- Vaticano, Biblioteca Apostolica Vaticana, Reginensi Latini, 548, XIV
- Rédaction III
- Firenze, Biblioteca nazionale centrale, Magliabechiano, II. III. 169, XIV
- Valenciennes, Bibliothèque municipale, 551 (anc. 505), 168 f., XIV
- Rédaction II ou III
- Bruxelles, Bibliothèque royale de Belgique, 9347-9348, 182 f., XIV 1/2
- Bruxelles, Bibliothèque royale de Belgique, 9404-9405, 191 f., XIV 1/2
- London, British Library, Additional, 27376 (anc. Canonici)
- Vaticano, Biblioteca Apostolica Vaticana, Ottoboniani Latini, 906, XIV
- Vaticano, Biblioteca Apostolica Vaticana, Vaticani Latini, 7315, XIV-XV
- Fragments:
- London, British Library, Additional, 19513, f. 67-84, XIV
- Oxford, Bodleian Library, Tanner 190, c. 1321-1324
- Paris, Bibliothèque nationale de France, latin, 5949A
- Venezia, Biblioteca Nazionale Marciana, Cl. XI. 64
Éditions modernes
- Bongars, Gesta Dei per Francos, t. 2, 1611, p. 1-281.
Édition incorrecte et incomplète d'après trois manuscrits: un de Petau complet avec cartes (Vat. reg. 548); un autre de Petau sans cartes (sans doute Vat. Ottob. 906); un 3e donné par Scaliger, comprenant le livre III (non retrouvé).
- Marinus Sanutus dictus Torsellus, Liber secretorum fidelium crucis super Terrae Sanctae recuperatione et conservatione, comm. Joshua Prawer, Toronto et Buffalo, University of Toronto Press, 1972, xx + [10] + 312 p. et 5 cartes.
Reproduction de l'édition Bongars.
Traductions modernes partielles:
- Golubovich, Biblioteca bio-bibliografica della Terra santa, I, 1906, p. 57-60. (trad. it.)
- Part XIV. of Book III. of Marino Sanuto's Secrets for True Crusaders to Help them to Recover the Holy Land, Written in A.D. 1321. Transl. by Aubrey Stewart, with Geographical Notes by Lieutenant-Colonel Conder, London, Palestine Pilgrims' Text Society (no 29), 1896.
Études
- Cardini, Franco, « Per un'edizione critica del Liber secretorum fidelium crucis di Marin Sanudo il Vecchio », Studi e ricerche storiche, 1976, p. 191-250.
- Cocci, A., « Le projet de blocus naval des côtes égyptiennes dans le Liber secretorum fidelium Crucis (1321 c.) de Marino Sanudo il vecchio (1279 c.-1343) », La Méditerranée médiévale: perceptions et représentations, Paris, Maisonneuve et Larose, 2002, p. ??- ??.
- de Pommerol, Marie-Henriette Jullien et Jacques Monfrin, La Bibliothèque pontificale à Avignon et à Peñiscola pendant le Grand Schisme d'Occident et sa dispersion. Inventaires et concordances, Rome, École française de Rome (Collection de l'École française de Rome, 141), 1991, t. 1, p. 535-536; t. 2, p. 716 no 161.
- Donnini, Mauro, « Sopra alcune presenze dell'Epitoma rei militaris di Vegezio nel Liber secretorum fidelium crucis di Marino Sanudo il Vecchio », Studi medievali, 44:1, 2003, p. 347-359.
- Edson, Evelyn, « Reviving the crusade: Sanudo's schemes and Vesconte's maps », Eastward Bound: Travel and Travellers, 1050-1550, éd. Rosamund Allen, Manchester and New York, Manchester University Press, 2004, p. 131-155.
- Fulin, R., « Di una versione del Liber secretorum fidelium crucis di Marin Sanudo Torsello », Archivio veneto, 22, 1881, p. 1-62.
- Konstens Venedig. Utställning anordnad med anledning av Konung Gustaf VI Adolfs åttioårsdag. Nationalmuseum, Stockholm. 20 oktober 1962-10 februari 1963, Stockholm, Nationalmuseum (Nationalmusei Utställningskataloger), no 269, 1962, p. 32-33, no 11.
CR: Ilaria Toesca, dans Scriptorium, 17:2, 1963, p. 377, no 743. *
- Magnocavallo, Arturo, « I codici del Liber secretorum fidelium crucis di Marin Sanudo il Vecchio », Rendiconti del Reale istituto lombardo di scienze e lettere, 2e série, 31, 1898, p. 1114-1127.
- Magnocavallo, Arturo, Marin Sanudo il vecchio e il 'Liber secretorum fidelium crucis': primi studi, ??, Bernardoni di C. Rebeschini e C., 1898.
- Magnocavallo, Arturo, « Di alcuni codici del Liber secretorum fidelium crucis di Marin Sanudo il Vecchio », Archivio veneto, nouv. série, 6, 1903, p. 174-180.
- Renan, Ernest, « ?? », Histoire littéraire de la France, Paris, Firmin Didot, t. 26, 1873, p. 523-524.
- Samaran, Charles, « Projets français de croisades de Philippe le Bel à Philippe de Valois », Histoire littéraire de la France, Paris, Imprimerie nationale, t. 41, 1981, p. 33-74, ici p. 64-66. *
-
| Date: | |
| Dédicataire: | |
| Forme: | |
| Langue: | |
| Contenu: | |
| Incipit: | |
| Explicit: | |
Manuscrits
Éditions modernes
- Hopf, Charles, Chroniques gréco-romanes inédites ou peu connues publiées avec notes et tables généalogiques, Berlin, Weidmann, 1873 [réimpr.: Bruxelles, Culture et Civilisation, 1966], p. xv-xxii.
- Papadopoulou, Eutychia E., Marinos Sanoudos Torsello Historia tes Romanias, Athena, Ethniko Hidryma Ereunon, Institouto Byzantinon Ereunon (Peges, 4), 2000, 337 p.
Études
-
| Date: | |
| Dédicataire: | |
| Forme: | |
| Langue: | Latin |
| Contenu: | |
| Incipit: | |
| Explicit: | |
Manuscrits
- Milano, Biblioteca Ambrosiana, D. 203 inf., XIV
- Paris, Bibliothèque nationale de France, nouvelles acquisitions françaises, 5842, f. 2-3, début XIV
- ...
Éditions modernes
- Bongars, Gesta Dei per Francos, t. 2, 1611, p. ??.
- de La Roncière, Charles, et Léon Dorez, « Lettres inédites et mémoires de Marino Sanudo l'ancien, 1334-1337 », Bibliothèque de l'École des chartes, 56, 1895, p. 21-44. [Gall]
- Roddy, Sherman, The Correspondence of Marino Sanudo Torsello, Ph.D., University of Pennsylvania, 1971.
Études
- Geffroy, M., « Lettres de Marino Sanudo, 1334-1337 », Bibliothèque de l'École des chartes, 54, 1893, p. 413. [Gall]
- ??, Archivio storico lombardo, 22:1, 1895, p. 480-484.
Rédaction: Laurent Brun
Dernière mise à jour: 8 novembre 2007
|
Signaler une erreur ou une omission |